Kwota „brutto" w umowie o pracę to wynagrodzenie, od którego pracodawca liczy składki i podatek. Do Twojej kieszeni trafia „netto". W 2026 roku minimalne wynagrodzenie wynosi 4806 zł brutto, a minimalna stawka godzinowa 31,40 zł. Poniżej pokazujemy, z czego dokładnie składa się różnica między brutto a netto.
Z czego składa się różnica między brutto a netto
- Składki na ubezpieczenia społeczne pracownika: 13,71% brutto. To emerytalna 9,76%, rentowa 1,5% i chorobowa 2,45%.
- Składka zdrowotna: 9% liczona od podstawy pomniejszonej o składki społeczne. Nie odlicza się jej od podatku.
- Zaliczka na podatek dochodowy (PIT): 12% od podstawy (brutto minus składki społeczne minus 250 zł kosztów uzyskania przychodu), pomniejszona o miesięczną kwotę zmniejszającą 300 zł (odpowiednik kwoty wolnej 30 000 zł rocznie). Powyżej 120 000 zł rocznego dochodu nadwyżka jest opodatkowana stawką 32%.
Przykład krok po kroku: 10 000 zł brutto
- Składki społeczne: 976,00 + 150,00 + 245,00 = 1371,00 zł
- Składka zdrowotna: (10 000 − 1371) × 9% = 776,61 zł
- Podstawa opodatkowania: 10 000 − 1371 − 250 (koszty) = 8379 zł
- PIT: 8379 × 12% − 300 = 705,48 zł, po zaokrągleniu 705 zł
- Netto: 10 000 − 1371 − 776,61 − 705 = 7147,39 zł
Ile na rękę przy typowych zarobkach (2026)
| Brutto | Netto | Składki społeczne | Zdrowotna | PIT | Koszt pracodawcy |
|---|---|---|---|---|---|
| 4 806 zł | 3 605,85 zł | 658,91 zł | 373,24 zł | 168 zł | 5 790,28 zł |
| 6 000 zł | 4 420,43 zł | 822,60 zł | 465,97 zł | 291 zł | 7 228,80 zł |
| 8 000 zł | 5 783,91 zł | 1 096,80 zł | 621,29 zł | 498 zł | 9 638,40 zł |
| 10 000 zł | 7 147,39 zł | 1 371,00 zł | 776,61 zł | 705 zł | 12 048,00 zł |
| 12 000 zł | 8 488,87 zł | 1 645,20 zł | 931,93 zł | 934 zł | 14 457,60 zł |
| 15 000 zł | 10 016,58 zł | 2 056,50 zł | 1 164,92 zł | 1 762 zł | 18 072,00 zł |
| 20 000 zł | 12 561,78 zł | 2 742,00 zł | 1 553,22 zł | 3 143 zł | 24 096,00 zł |
Ile naprawdę kosztujesz pracodawcę
Pracodawca płaci od Twojego brutto dodatkowe składki: emerytalną 9,76%, rentową 6,5%, wypadkową (domyślnie 1,67%), na Fundusz Pracy 2,45% i FGŚP 0,1%. W sumie to około 20,5% ponad brutto. Przy 10 000 zł brutto całkowity koszt pracodawcy wynosi więc 12 048 zł. To ważne przy porównywaniu ofert, bo różnica między „brutto" a kosztem firmy bywa większa, niż się wydaje.
Dlaczego u Ciebie może wyjść inaczej
- Brak złożonego PIT-2 u pracodawcy oznacza brak miesięcznej kwoty zmniejszającej, więc podatek jest wyższy.
- Podwyższone koszty uzyskania przychodu (300 zł) przy dojazdach z innej miejscowości obniżają podatek.
- Ulga dla młodych (do 26. roku życia) zwalnia z PIT do rocznego limitu przychodu.
- Pracownicze plany kapitałowe (PPK) i inne potrącenia zmniejszają wypłatę, a kalkulator ich nie uwzględnia.
- Zaliczka PIT rośnie, gdy narastająco przekroczysz próg 120 000 zł w ciągu roku.